Konser videolarında havadan çekimle alınan kalabalık görüntüleri çok etkileyici durur. Bu yüzden seyirciler arasında da "konserde drone yasak mı, ben de çekebilir miyim" sorusu sık konuşulur. Cevap, kimin uçtuğuna, nerede uçtuğuna ve hangi izinlerle uçtuğuna göre değişir.
Bu konuda kulaktan kulağa yayılan pek çok yanlış bilgi var. Aşağıda en sık duyduğumuz yanlışları ve doğrularını sırayla ele aldık. Amaç, hem seyirci olarak gidenlerin hem de konser çekimi planlayan organizatörlerin işini kolaylaştırmak.
Açık hava konserinde herkesin uçabileceği sanılıyor
Açık havada olmak, uçuşun serbest olduğu anlamına gelmez. Konser alanları büyük kalabalıkların toplandığı yerlerdir ve kalabalık üstünde uçuş genel kurallara göre ciddi biçimde kısıtlanır. Ayrıca alanın bulunduğu hava sahası da izin gerektirebilir.
Doğrusu: Açık hava konserlerinde drone uçuşu, organizasyonun onayı ve gerekli izinler olmadan yapılmamalıdır. Seyirci olarak bileti alıp gelen birinin kendi drone'unu uçurması çoğu durumda hem kurallara hem de etkinliğin şartlarına aykırıdır.
Küçük drone'lar için kural olmadığı sanılıyor
Hafif modellerin bazı kayıt yükümlülüklerinden muaf olabildiği doğrudur. Ancak bu muafiyet, kalabalık üstünde ya da kısıtlı bölgede uçma serbestliği getirmez. Küçük bir drone da düştüğünde birinin yaralanmasına yol açabilir.
Doğrusu: Ağırlık sınıfı sadece bazı belge ve kayıt kurallarını değiştirir. Uçuş yeri, insanlarla mesafe ve hava sahası kuralları her drone için geçerlidir. Güncel ağırlık sınırlarını ve muafiyetleri SHGM'nin duyurularından kontrol etmek gerekir.
Organizatörün onayı tek başına yetmez
Organizatörün onayı gereklidir ama tek başına yeterli değildir. Organizatör alanın kullanımı konusunda söz sahibidir, hava sahası konusunda değil. Alan bir havalimanına yakınsa ya da özel bir kısıt bölgesindeyse ayrıca uçuş izni alınması gerekir.
Doğrusu: Konser çekiminde iki ayrı onay katmanı vardır. Biri etkinliği düzenleyen ve alanı işleten taraftan, diğeri hava sahasını yöneten resmi kurumlardan alınır. İkisi birlikte sağlanmadan uçuş yapılmaz. Genel çerçeveyi drone çekimi yasak mı yazımızda ayrıntılı anlattık.
Kapalı salonda konserde drone yasak mı
Kapalı salonlarda hava sahası izni genellikle gündeme gelmez. Bu durum bazı kişilere kapalı alanda uçuşun serbest olduğunu düşündürür. Oysa kapalı salonda karar tamamen mekan yönetimine ve organizasyona aittir.
Doğrusu: Kapalı salonlarda drone uçuşu ancak mekanın ve organizasyonun açık onayıyla yapılır. GPS sinyali olmadığı için drone'un konumunu koruması zorlaşır. Bu tür çekimlerde kapalı alan deneyimi olan bir pilot ve çoğu zaman koruma kafesli küçük modeller tercih edilir.
Kalabalığın üstünde yüksekte uçmak güvenli sanılıyor
Yükseklik, kalabalık üstündeki riski ortadan kaldırmaz. Batarya arızası, sinyal kaybı ya da bir pervane sorunu yaşandığında drone yüksekten daha hızlı düşer. Üstelik konser alanında yoğun telsiz ve kablosuz trafik olduğu için sinyal sorunları daha sık görülür.
Doğrusu: Profesyonel çekimlerde rota kalabalığın kenarından, sahne çatısının üstünden ya da boş alanlardan geçecek şekilde çizilir. Geniş açılı lensler sayesinde kalabalık, üstüne girmeden de kadraja alınabilir. Bu yaklaşım hem güvenli hem de görsel olarak yeterlidir.
Drone yasaklarının riski cezayla sınırlı değil
Bazı kişiler en kötü ihtimalle bir ceza ödeyeceğini düşünür. Gerçekte risk bundan çok daha geniştir. Bir seyirciyi yaralayan izinsiz bir uçuş, hukuki ve mali sorumluluk açısından uzun ve zor bir sürece dönüşebilir.
Doğrusu: İzinsiz uçuşta ekipmana el konulabilir, idari yaptırım uygulanabilir ve zarar varsa tazminat sorumluluğu doğar. Sigortasız bir uçuşta bu sorumluluğun tamamı pilota kalır. Profesyonel ekipler bu yüzden sorumluluk sigortasıyla çalışır.
Sanatçı ve yapım tarafının izni de gerekir
Kalabalık görüntüsünde sanatçı küçük görünse de kayıt yine bir performans kaydıdır. Birçok sanatçı ve yapım şirketi, konser görüntülerinin kullanımını sözleşmeyle sınırlar. Bu görüntülerin izinsiz yayınlanması telif ve kişilik hakları sorunlarına yol açabilir.
Doğrusu: Profesyonel konser çekimi, organizasyon ve sanatçı tarafıyla yapılan anlaşma çerçevesinde planlanır. Görüntülerin nerede ve nasıl kullanılacağı önceden konuşulur. Seyirci olarak çekilen izinsiz görüntülerin paylaşılması ise ayrıca sorun doğurabilir.
Işık şovu çekimi kolaylaştırmaz
Sahne ışıkları görüntüye renk katar ama çekimi kolaylaştırmaz. Hızlı yanıp sönen ışıklar otomatik pozlamayı şaşırtır ve görüntüde titreme oluşturabilir. Lazerler ise kamera sensörüne zarar verebilir.
Doğrusu: Konser çekiminde pozlama, beyaz dengesi ve shutter ayarları manuel yapılır. Lazer kullanılacaksa ışık ekibiyle birlikte drone'un hangi anlarda hangi bölgede duracağı belirlenir. Teknik ayarlar için drone ile çekim teknikleri yazımız da yol gösterebilir.
Konser çekimi planlarken doğru sıralama
Organizatör ya da yapımcı olarak konseri havadan kaydettirmek istiyorsanız aşağıdaki sıralama işinizi kolaylaştırır. Bu adımların her biri, bir sonrakinin sağlıklı ilerlemesini sağlar.
- Alanın hava sahası durumunu kontrol ettirin.
- Mekan ve organizasyon onayını yazılı olarak alın.
- Gerekiyorsa resmi uçuş izni başvurusunu erkenden başlatın.
- Sanatçı tarafıyla görüntü kullanım haklarını netleştirin.
- Pilotla birlikte rota, kalkış noktası ve acil iniş alanı belirleyin.
- Güvenlik ekibini uçuş saatlerinden haberdar edin.
Bu süreçte belgeleri eksiksiz olan bir ekiple çalışmak, son dakika sürprizlerini azaltır. Organizasyonlar için sunduğumuz havadan çekim hizmetini inceleyebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Seyirci olarak konserde drone uçurabilir miyim?
Genel olarak hayır. Organizasyonun onayı ve gerekli izinler olmadan kalabalık bir etkinlikte uçuş yapılmamalıdır.
Konser çekimi için izin ne kadar sürer?
Süre alanın hava sahasına ve etkinliğin büyüklüğüne göre değişir. Güncel başvuru adımlarını SHGM'den kontrol etmek ve süreci erken başlatmak gerekir.
Drone sesi konseri rahatsız eder mi?
Yüksek müzik altında pervane sesi genellikle duyulmaz. Akustik ya da sessiz bölümlerde ise uçuşlar o anların dışına planlanır.
Kapalı salonda hangi drone kullanılır?
Çoğunlukla koruma kafesli, küçük ve hassas kontrol edilen modeller tercih edilir. Seçim salonun büyüklüğüne ve çekim amacına göre yapılır.
Bir konser ya da sahne etkinliği için planınız varsa iletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz. Alanın izin durumunu kontrol edip uygun bir uçuş planı önerebiliriz.
